Çevik Bir

Biyografi

14 Mayıs 1939 tarihinde İzmir’in Buca ilçesinde hayata merhaba diyen Çevik Bir, çocukluğunun ilk yıllarından itibaren askeri bir kariyere yönelmiştir. 1954 yılında Kuleli Askerî Lisesi'nden mezun olmasıyla birlikte, bu tutkusunu somut bir hale getirmiştir. İlerleyen yıllarda, 1958’de Kara Harp Okulu’ndan İstihkam subayı olarak mezun olmuş ve askerlik hayatına ilk resmî adımını atmıştır.

1970 yılında Kara Harp Akademisi’ni kurmay yüzbaşı olarak tamamlayarak eğitim hayatını zirveye taşımıştır. 1973 ile 1976 yılları arasında Belçika'daki NATO Karargahı'nda proje subayı olarak görev almış ve bu süreçte uluslararası askeri iş birliği konusunda önemli deneyimler edinmiştir. Bu dönemin ardından, Kara Kuvvetleri Komutanlığı’nda NATO plan subayı olarak çalışarak, askeri stratejilerin geliştirilmesine katkıda bulunmuştur.

Çevik Bir, Genelkurmay Başkanı Özel Kalem Müdürlüğü, Milli Güvenlik Konseyi Başkanı Başyaverliği ve Cumhurbaşkanlığı Muhafız Alay Komutanlığı gibi kritik görevlerde de bulunarak, askeri hiyerarşide önemli bir yer edinmiştir. 1983 yılında Tuğgeneral rütbesine terfi eden Çevik Bir, 1983-1985 döneminde NATO Avrupa Müttefik Komutanlık Karargahı’nda Lojistik ve İnfaz Daire Başkanlığı görevini üstlenmiştir. 1987 yılında tümgeneralliğe yükselerek, 1991-1993 yılları arasında Genelkurmay Harekat Başkanlığı gibi stratejik bir pozisyonda görev almıştır.

1993-1994 yıllarında ise Somali Birleşmiş Milletler Barış Gücü Komutanlığı görevini başarıyla yürütmüştür. 1995 yılında orgeneral rütbesine terfi eden Çevik Bir, 1995-1998 yılları arasında Genelkurmay İkinci Başkanlığı görevini sürdürmüştür. 30 Ağustos 1998’de 1.

Ordu Komutanı olarak atanmış ve 30 Ağustos 1999 tarihinde ordudan emekli olmuştur. Emekliliğinin ardından, Türkiye’nin İsrail ile olan ilişkilerinde Başbakan Recep Tayyip Erdoğan ve Cumhurbaşkanı Abdullah Gül’e danışmanlık yapmıştır. 28 Şubat Süreci’nde Genelkurmay Başkanlığı’ndaki 2.

Başkanlık görevinde bulunarak, dönemin zorlu koşullarında askeri stratejilerin belirlenmesine katkıda bulunmuştur. 12 Nisan 2012 tarihinde, 28 Şubat darbe soruşturması kapsamında gözaltına alınmış ve iki gün sonra tutuklanmıştır. 19 Aralık 2013 tarihinde adli kontrol şartıyla serbest bırakılan Çevik Bir, 5 Mayıs 2015'te 'Ergenekon' soruşturması çerçevesinde takipsizlik kararı almıştır.

13 Nisan 2018 tarihinde sonuçlanan 28 Şubat davasında müebbet hapis cezasına çarptırılan Çevik Bir, demans hastalığı nedeniyle infazı ertelenmiş ve nihayetinde 1 Ağustos 2022 tarihinde cezaevinden tahliye edilmiştir. 17 Mayıs 2024 tarihinde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın imzasıyla yayımlanan bir kararla, 28 Şubat davası hükümlüsü eski generallerin kalan cezaları, sürekli hastalık ve yaşlılık hali nedeniyle iptal edilmiştir. Çevik Bir’in askeri kariyeri, ulusal savunmadaki katkıları ve yaşadığı zorlu süreçler, Türk askerinin tarihinde önemli bir yer tutmaktadır.

Aile

NB
Nilgün Bir ile evlidir ve bir
parent